85 lat od Czarnego dostępnego. Białystok oddaje hołd ofiarom
Białystok dotyczy upamiętnienia jednej z najmroczniejszych kart w swojej wielokulturowej historii. Dokładnie 27 czerwca przypada 85. rocznica wydarzeń, które zawsze zmieniły oblicze stolicy Podlasia i zapoczątkowały brutalną zagładę tamtejszej społeczności żydowskiej. Przez stulecie Żydów współtworzyli tożsamość, kulturę oraz walkę miasta, jednak w ciągu zaledwie jednego dnia ich świat został obrócony w zgliszcza. W obecności mieszkańców oraz władz lokalnych od przekazania ofiar ofiarom te tragicznych wydarzeń.
Jak nastąpi powiadomienie miejskie, główne wydarzenie rocznicowe rozpoczęte w piątek, 26 czerwca, o godzinie 12.00. Prezydent Białegostoku Tadeusz Truskolaski serdecznie zaprasza wszystkich białostoczan do wzięcia udziału w tym symbolicznym spotkaniu. Odbędzie się na miejscu o ważnym znaczeniu – pod Pomnikiem-Kopułą Wielkiej Synagogi przy ulicy Suraskiej. To właśnie tam przed laty kontroli duchowe i kulturalne centrum społeczności.
Płomienie, które zmieniły historię miasta
Wzburzony na początku XX wieku przy głównej ulicy Bożniczej Wielka Synagoga była najbardziej reprezentatywna dla ludności żydowskiej w międzywojennym Białymstoku. Jej historia dotyczyła 27 czerwca 1941 roku, w dniu, który zapisał się w pamięci zbiorowej jako „Czarny piątek”. Niemieccy okupanci, natychmiast po wkroczeniu do miasta, natychmiastowego natychmiastowego uderzenia w ludność żydowską.
Hitlerowcy zgonili do wnętrza synagogi żydowskich mężczyzn oraz chłopców. Oni zaryglowali drzwi i podpalili budynek. Do zdesperowanych ludzi, którzy próbują uciec z pułapek lub stawianych opór, bezwzględnie strzelano. Szacunki historyków co do liczby ofiar tej potwornej zbrodni są groźne – w płomieniach oraz od strzałów, które wtedy nastąpiły od 700 do nawet 2,5 tysiąca osób. W tym oceanie okrucieństwa się jednak pojawia. Kilkunastu uwięzionym udało się uratować niezwykłej odwadze polskiego dozorcy, Józefa Bartoszki, który zagrażał samemu Losem, zewnętrznymi drzwiami płonącymi kuchnie.
Muzyczna opowieść o stracie i pamięci
Współczesny Białystok nie zapomina o swoich starych sąsiadach i co roku pielęgnuje pamięć o ofiarach katastrofy. Tegorocznym obchodom towarzyszyć będzie nie tylko oficjalna modlitwa, ale także wyjątkowe wydarzenia artystyczne, które mają informować lokalne zapowiedzi kulturalne. W dniu 27 czerwca o godzinie 19.00, w Klubie Fama przy ulicy Legionowej 5 odbędzie się recital skrzypcowy poświęcony „po – Zachor” w wykonaniu uznanej artystki Marii Sławek. Wstęp na koncert jest całkowicie wolny.
Recital ten został pomyślany jako muzyczny hołd uniwersalnej pamięci Synagogi. Program koncertu zbudowano wokół urządzenia, które uległo uszkodzeniu i uszkodzeniu pamięci. Słuchacze mają zapewnione zasilanie, takie jak Mieczysław Wajnberg, Jan Sebastian Bach, Paul Ben-Haim czy Lera Auerbach. Każdy z tych utworów niesie ze sobą silne obciążenie, powiązane z wojenną traumą lub żałobą, jak również słynna Bachowska Ciaccona. 2024 roku podczas akcji Zachor w byłym obozie KL Płaszów. Muzyka stanie się w dziesięciu sposobach uniwersalnego połączenia pamięci, łącza bolesnego z teraźniejszością.









